floranatolica

Nasır / İmranlı / Sivas - Temmuz 2024 © Serdar Ölez

Gözlem bildir

Köygöçüren

Asteraceae / Cirsium / Cirsium arvense

Köygöçüren (Cirsium arvense) Papatyagiller (Asteraceae) ailesinden bir türdür. Türkiye'de Istranca, Çatalca-Kocaeli, Ergene, Güney Marmara, Batı, Orta ve Doğu Karadeniz, İç Batı Anadolu, Yukarı Sakarya, Orta Kızılırmak, Yukarı Kızılırmak, Yukarı Fırat, Erzurum-Kars, Yukarı Murat-Van, Antalya, Adana alt bölgelerinde doğal yayılış göstermektedir. 15-2500 m yükseklikler arasında; yol kenarları, akarsu boyları, hendekler, meralar, tarım toprakları, bozkırlar, mazı meşesi ve kestane ormanlarında yetişirler.

Cirsium arvense Türkçede Köygöçüren olarak adlandırılır. Bilimsel olarak Cirsium arvense (L.) Scop. şeklinde tanımlanır. Cirsium cins adı damar hastalıklarını ifade eden ve "şişmiş damar" anlamına gelen Yunanca khirsos kelimesinden türemiştir. Tournefort, Dioscorides´e atıfta bulunarak, bu bitkinin köklerinin damar hastalıklarına karşı kullanıldığını bildirmiştir. Arvense Latincede tarla, tarladan, tarla ile ilgili anlamlarında kullanılır. Parantez içerisindeki kısaltmalar bu taksonu ilk yayınlayan kişiyi/kişileri, parantez dışındakiler ise ilk yayın ardından bu taksona revizyon yapan kişi/kişileri belirtir. L. kısaltması bilim insanı Carl Linnaeus (1707-1778) için kullanılmıştır; Linnaeus modern taksonominin babası, İsveçli bir botanikçi, doktor ve zoologdur. Scop. kısaltması bilim insanı Joannes Antonius Scopoli (1723-1788) için kullanılmıştır; Scopoli Avusturyalı hekim ve doğa bilimcidir; Avusturya İmparatorluğunun Linnaeus´u olarak anılır.

Morfoloji

20-100 cm boylanabilen, çok yıllık, derin köklü, rizomlu bir bitkidir. Gövdeler genellikle dallanmış, [022#tüysüz#] veya örümcek ağsı [022#keçe tüylü#]dür. Orta sap yaprakları [007#yumurtamsı-dikdörtgenimsi#], tam kenarlı veya derin loblu, kenarları 1-5 mm zayıf dikenli; üst yüzey, [022#tüysüz#] veya örümcek ağsı seyrek [022#keçe tüylü#]; alt yüzey [022#tüysüz#] veya [022#kaba tüylü#]dür. Çiçeklenme dönemi Haziran-Eylül ayları arasında; bitkiler sıklıkla [042#iki evcikli#]; involukral yaprak yok; [001#involukrum#] dar yumurta biçiminde veya yarım küresel, her bir dalda 1-11 adet, dik, 10-25 mm; [001#filariler#] 6-9 sıralı, seyrek örümcek ağsı ve belirgin yağ kanallı; ortalama 4-10 mm (0.5 x 0.1 mm diken dahil); taç yapraklar açık eflatun, 14-20 mm . Meyveler sert kabuklu, 2.5-3.5 mm; [001#papus#] 21-35 mm.

listMap listPic list

Gözlemler

Şiran / Gümüşhane
Temmuz 2025 ©Serdar Ölez Cirsium arvense

Taşova / Amasya
Temmuz 2025 ©Serdar Ölez Cirsium arvense

Nasır / İmranlı / Sivas
Temmuz 2024 ©Serdar Ölez Cirsium arvense

Akçalı / Başkale / Van
Temmuz 2024 ©Serdar Ölez Cirsium arvense

Kayadibi / Elmadağ / Ankara
Haziran 2016 ©Fuat Turan

Sinonim adlandırmalar: Cirsium arvense subsp. vestitum
Türkiye´de doğal yayılan diğer Cirsium türleri: C.adjaricum, C.aduncum, C.aggregatum, C.alatum, C.amani, C.aristatum, C.arvense, C.aytatchii, C.balikesirense, C.baytopae, C.boluense, C.bozkirense, C.bracteosum, C.bulgaricum, C.byzantinum, C.candelabrum, C.canum, C.cassium, C.caucasicum, C.cephalotes, C.ciliatum, C.cilicicum, C.creticum, C.davisianum, C.dirmilense, C.echinus, C.ekimianum, C.ellenbergii, C.eriophorum, C.frickii, C.hakkaricum, C.handaniae, C.haussknechtii, C.hypoleucum, C.italicum, C.karduchorum, C.kosmelii, C.leucocephalum, C.leuconeurum, C.leucopsis, C.libanoticum, C.ligulare, C.macrobotrys, C.nerimaniae, C.obvallatum, C.osseticum, C.peshmenianum, C.poluninii, C.pseudobracteosum, C.pseudocreticum, C.pseudopersonata, C.pubigerum, C.pugnax, C.rhizocephalum, C.rigidum, C.semzinanicum, C.simplex, C.sintenisii, C.sipyleum, C.sivasicum, C.sommieri, C.sorocephalum, C.steirolepis, C.subinerme, C.tomentosum, C.trachylepis, C.vulgare, C.yildizianum
Dış bağlantılar

Kaynaklar

Davis, 1975, Flora of Turkey and the East Aegean Islands Vol:5 Page:410
Yıldız, B. (2012). Cirsium. Şu sitede: Bizimbitkiler (2013). <http://www.bizimbitkiler.org.tr>, [er. tar.: 24 02 2026]. (Syn: Cirsium arvense subsp. vestitum)
NGBB (2022). Bizim Bitkiler. https://bizimbitkiler.org.tr. Erişim tarihi 5Ağu2022 (Türkiye bitkileri listesi, yayılış bilgileri ve Türkçe adları)
Kırsal Çevre (Sürekli). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği. http://www.kirsalcevre.org.tr (Gönüllülerin bölgesel gözlemleri ile yayılış bilgilerinin güncellenmesi)
Lindon, Heather, Gardiner, Lauren, Vorontsova, Maria, & Brady, Abigail. (2020). Gendered Author List International Plant Names Index 2020 (Version 2) [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.3911077 (Flora tür epitetlerinde kullanılan bilim insanlarının isim kısaltmaları)
IUCN (2022). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2022-1. (Türkiye´deki tehlike altında bulunan türler listesi)

Sayfaya atıf metni: Cirsium arvense. florꜳnatolica içinde. Erişim tarihi Nisan 18, 2026, Erişim adresi http://floranatolica.com/eukaria/gui/species.php?ID=Cirsium-arvense
Manifesto: Floranatolica sayfaları amatör bir grup tarafından derlenir hazırlanır; mekânlar, rotalar ve canlılar hakkında genel bilgiler vererek, insanların doğa sevgisi ve onu koruma ve araştırma isteğini arttırmayı hedefler. Floranatolica, bitki gözlemlerini kaydedip organize edebileceğiniz ve diğer gözlemciler ve araştırmacılar ile paylaşabileceğiniz bir platform sağlar. Floranatolica ayrıca gezip gördüğünüz yerlerin parkur, yorum ve gözlemlerini paylaşabileceğiniz bir platformdur. Dileyen herkes Floranatolica'ya gönüllü katkı sağlayabilir. Floranatolica tüm doga yürüyüşçülerini, bitki gözlemcilerini, mantar toplayıcılarını, orman ve park korucularını, ekolojistleri ve doğa tutkunlarını bu amaçla yurttaş bilgin olmaya davet eder; ayrıca tüm bilim insanlarını da gözlemlerini erişilebilir ve sistematik platformlarda paylaşmaya davet eder. Floranatolica biyo-coğrafyamızda tanımlanabilen/keşfedilen tüm verilerin toplumun ortak değeri olduğuna, bu değerin tanınması ve anlaşılması ile onu koruma isteğinin belirgin olarak artacağına inanır. floranatolica.com web sitesi GezenAdam tarafından şekillendirilmiştir; bu sayfalarda yayınlanan içeriklere katkıda bulunmak veya değiştirmemiz gerektiğini düşündüğünüz kısımları bildirmek için bize admin@floranatolica.com adresinden ulaşabilirsiniz. Yasal Uyarı: Bu sayfa Creative Commons Atıf CC-BY-SA 4.0 Uluslararası Lisansı ile yayınlanmaktadır; uygun atıf ve bağlantı vermek kaydı ile bu sayfada yayınlanan görsel ve metinleri her ortam veya formatta kopyalayabilir ve yeniden dağıtabilirsiniz; bu sayfaya atıf yapmak için MLA, CMOS, APA, ASA, MHRA,... kalıplarından yararlanabilirsiniz. Bu sayfada yayınlanan fotoğraf ve metinlerin tüm sorumluluğu paylaşımı yapan editöre aittir. Editör bu fotograf veya metinleri floranatolica.com web sitesinde yayınlayarak, kendi adı ve bu sayfa bağlantısı verilmesi kaydı ile bunların her ortam veya formatta kopyalanabilir ve yeniden dağıtilabilir olmasına izin verdiğini kabul etmektedir. Editör kendisine ait olmayan ve telif hakkı içeren veya T.C. yasalarına uygunsuz paylaşımlar yapamaz. Florꜳnatolica şikayet postası almadığı sürece bu paylaşımları yayında tutar ve içerik sorumluluğunu kabul etmez. Bu paylaşımların içeriği ile ilgili uygunsuz bir durum olduğunu düşünüyorsanız lütfen admin@floranatolica.com adresine bildiriniz. Bildiriminiz en kısa sürede değerlendirilip size bilgi verilecektir. Çerez Politikası ve Aydınlatma Metni: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uyarınca, kişisel verileriniz; veri sorumlusu olarak Florꜳnatolica web sitesi tarafından KVKK Aydınlatma Metninde belirtilen kapsamda işlenebilecektir. KVKK Aydınlatma Metninde belirtilen haklarınıza ilişkin taleplerinizi, Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ uyarınca hazırlayarak admin@floranatolica.com eposta adresinden iletebilirsiniz. Reklam Politikası: Bu sayfada yayınlanan reklamlar GoogleAdsense tarafından seçilmekte ve yerleştirilmektedir. Uygunsuz içerikte olduğunu düşündüğünüz reklamları bildiriniz.

Cirsium etimolojisi

arvense etimolojisi

Scop. etimolojisi

Morfoloji

Gözlemler