floranatolica

Dağyolu / Pülümür / Tunceli - Haziran 2023 © Serdar Ölez

Gözlem bildir

Kökçayı

Asteraceae / Inula / Inula montbretiana

Kökçayı (Inula montbretiana) Papatyagiller (Asteraceae) ailesinden bir türdür. Türkiye'de Orta ve Doğu Karadeniz, İç Batı Anadolu, Yukarı Sakarya, Yukarı Kızılırmak, Yukarı Fırat, Erzurum-Kars, Yukarı Murat-Van, Antalya, Adana, Orta Fırat alt bölgelerinde doğal yayılış göstermektedir.

850-2400 m yükseltiler arasında; kuru kalkerli yamaçlar ve kumluk bozkırlarda gözlemlenebilir.

Bilimsel olarak Inula montbretiana DC. şeklinde tanımlanır; bu tanım ilk olarak 1 yılında Prodr. 7 adlı yayında kullanılmıştır. Tür epiteti ardına yazılan kısaltmalar türü yayınlayan bilim insanlarını belirtir. DC. kısaltması bilim insanı Augustin Pyramus de Candolle (1778-1841) için kullanılmıştır; Candolle İsviçreli botanikçi ve doğa bilimcidir; bitki sistematiğinde doğal sınıflandırma sistemini geliştirerek Prodromus adlı devasa eseriyle on binlerce bitki türünü betimleyen ve modern taksonominin temellerini atan tarihteki en önemli bilim insanlarından biridir.

Morfoloji

Rizomlu çok yıllık, ülgerli ve uzun beyazımsı tüylü. Gövdeler 10-30 cm, genellikle dallanmaz. Dip yapraklar 5-10 x 0.75-1.5 cm, keskin uçlu, tabana doğru incelen yaprak sapı 5 cm´ye kadar uzun, kenarlar tam kenarlı; sap yaprakları eliptik veya ters mızraksı, daha küçük. Kapitulum genellikle tekil fakat bazen 2-3. İnvolukrum 1.75-2.5 cm geniş; filariler 5-6 sıralı; dışta kalanlar yumurtamsı, 4-7 x 1.75-2.5 mm, kıkırdağımsı fakat sıklıkla koyu renk ve otsu kenarlı, uç kısım ülgerli; içte kalanlar 10-15 x 0.5-1 mm, az çok zarsı. Dilsi çiçekçikler 50-70, 7-15 mm, tüysüz. Tüpsü çiçekçikler 7-10 mm. Sert kabuklu meyveler belli-belirsiz çıkıntılı, 2.5-3 mm, az derecede havlı. Papus kirli beyaz, 7-12 mm, tüyler ~ 50, az pürüzlü, tabanda serbest.

Gözlemler

Dağyolu / Pülümür / Tunceli
Haziran 2023 ©Serdar Ölez

Kıbrıs / Mamak / Ankara
SA 2426/2019 ©Serdar Aslan vd.

Ankara
Ek1/859/2015 ©İsmail Eker vd.

Simav / Kütahya
MA 915/2011 ©Mikail Açar

Türkiye´de doğal yayılan diğer Inula türleri: I.acaulis, I.anatolica, I.aschersoniana, I.aucherana, I.britannica, I.conyzae, I.crithmoides, I.discoidea, I.ensifolia, I.fragilis, I.germanica, I.helenium, I.heterolepis, I.inuloides, I.macrocephala, I.mariae, I.montbretiana, I.oculus-christi, I.orientalis, I.peacockiana, I.salicina, I.sarana, I.sechmenii, I.spiraeifolia, I.thapsoides, I.tuzgoluensis, I.viscidula
Dış bağlantılar

Kaynaklar

Davis,P.H., Cullen,J., & Coode,M.J. (1962-1988). Flora of Turkey and The East Aegean Islands. Edinburgh University Press (Kısım çevirisi: Ölez S., 2023)
NGBB (2022). Bizim Bitkiler. . Erişim tarihi 5Ağu2022 (Türkiye bitkileri listesi, yayılış bilgileri ve Türkçe adları)
Kırsal Çevre (Sürekli). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği. (Gönüllülerin bölgesel gözlemleri ile yayılış bilgilerinin güncellenmesi)
Lindon, Heather, Gardiner, Lauren, Vorontsova, Maria, & Brady, Abigail. (2020). Gendered Author List International Plant Names Index 2020 (Version 2) [Data set]. Zenodo. (Flora tür epitetlerinde kullanılan bilim insanlarının isim kısaltmaları)
IUCN (2022). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2022-1. (Türkiye´deki tehlike altında bulunan türler listesi)

Sayfaya atıf metni: Inula montbretiana. florꜳnatolica içinde. Erişim tarihi Eylül 5, 2026, Erişim adresi http://floranatolica.com/eukaria/gui/species.php?ID=Inula-montbretiana

Manifesto: Floranatolica sayfaları amatör bir grup tarafından derlenir hazırlanır; mekânlar, rotalar ve canlılar hakkında genel bilgiler vererek, insanların doğa sevgisi ve onu koruma ve araştırma isteğini arttırmayı hedefler. Floranatolica, bitki gözlemlerini kaydedip organize edebileceğiniz ve diğer gözlemciler ve araştırmacılar ile paylaşabileceğiniz bir platform sağlar. Floranatolica ayrıca gezip gördüğünüz yerlerin parkur, yorum ve gözlemlerini paylaşabileceğiniz bir platformdur. Dileyen herkes Floranatolica'ya gönüllü katkı sağlayabilir. Floranatolica tüm doga yürüyüşçülerini, bitki gözlemcilerini, mantar toplayıcılarını, orman ve park korucularını, ekolojistleri ve doğa tutkunlarını bu amaçla yurttaş bilgin olmaya davet eder; ayrıca tüm bilim insanlarını da gözlemlerini erişilebilir ve sistematik platformlarda paylaşmaya davet eder. Floranatolica biyo-coğrafyamızda tanımlanabilen/keşfedilen tüm verilerin toplumun ortak değeri olduğuna, bu değerin tanınması ve anlaşılması ile onu koruma isteğinin belirgin olarak artacağına inanır. floranatolica.com web sitesi GezenAdam tarafından şekillendirilmiştir; bu sayfalarda yayınlanan içeriklere katkıda bulunmak veya değiştirmemiz gerektiğini düşündüğünüz kısımları bildirmek için bize admin@floranatolica.com adresinden ulaşabilirsiniz.

Yasal Uyarı: Bu sayfa Creative Commons Atıf CC-BY-SA 4.0 Uluslararası Lisansı ile yayınlanmaktadır; uygun atıf ve bağlantı vermek kaydı ile bu sayfada yayınlanan görsel ve metinleri her ortam veya formatta kopyalayabilir ve yeniden dağıtabilirsiniz; bu sayfaya atıf yapmak için MLA, CMOS, APA, ASA, MHRA,... kalıplarından yararlanabilirsiniz. Bu sayfada yayınlanan fotoğraf ve metinlerin tüm sorumluluğu paylaşımı yapan editöre aittir. Editör bu fotograf veya metinleri floranatolica.com web sitesinde yayınlayarak, kendi adı ve bu sayfa bağlantısı verilmesi kaydı ile bunların her ortam veya formatta kopyalanabilir ve yeniden dağıtilabilir olmasına izin verdiğini kabul etmektedir. Editör kendisine ait olmayan ve telif hakkı içeren veya T.C. yasalarına uygunsuz paylaşımlar yapamaz. Florꜳnatolica şikayet postası almadığı sürece bu paylaşımları yayında tutar ve içerik sorumluluğunu kabul etmez. Bu paylaşımların içeriği ile ilgili uygunsuz bir durum olduğunu düşünüyorsanız lütfen admin@floranatolica.com adresine bildiriniz. Bildiriminiz en kısa sürede değerlendirilip size bilgi verilecektir.

Çerez Politikası ve Aydınlatma Metni: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uyarınca, kişisel verileriniz; veri sorumlusu olarak Florꜳnatolica web sitesi tarafından KVKK Aydınlatma Metninde belirtilen kapsamda işlenebilecektir. KVKK Aydınlatma Metninde belirtilen haklarınıza ilişkin taleplerinizi, Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ uyarınca hazırlayarak admin@floranatolica.com eposta adresinden iletebilirsiniz.

Reklam Politikası: Bu sayfada yayınlanan reklamlar GoogleAdsense tarafından seçilmekte ve yerleştirilmektedir. Uygunsuz içerikte olduğunu düşündüğünüz reklamları bildiriniz.