floranatolica
 
Ara Üye girişi DDbtn
-
Quercus rubra
 
NGBB / İstanbul - Haziran 2020 © Serdar Ölez
Quercus rubraQuercus rubraQuercus rubraQuercus rubraQuercus rubraQuercus rubraphotos
Gözlem bildir
Kırmızı Amerikan meşesi
Fagaceae / Quercus / Quercus rubra
map
Kırmızı Amerikan meşesi (Quercus rubra) Türkiye´de doğal kaydı bulunmayan egzotik bir türdür; doğal yayılış bölgesi dışına çıkarılarak Türkiye'ye getirilerek ekilmiş veya dikilmiştir; Türkiye'de doğal ortamda çoğalmaz, ancak insan eliyle yetiştirilebilir. Türkiye'de doğal yayılış göstermez; egzotik bir türdür. Doğu Kanada, Amerika ve Avrupa'nın değişik kesimlerinde yayılış gösterir. Deniz seviyesi ile 1800 m yükseklikler arasında; sıklıkla yarı-nemli yamaçlar ve iyi drenajlı yaylalarda, nadiren kuru yamaçlar veya zayıf drenaylı yaylalarda yetişir.


Türkçe literatürde genellikle Kırmızı Amerikan meşesi olarak adlandırılsa da, bazı yörelerde kızıl meşe olarak bilinir. Bilimsel olarak Quercus rubra L. şeklinde tanımlanır.

Quercus etimolojisi

Quercus Latincede doğrudan `meşe` anlamındadır; muhtemelen Kelt dilinde `iyi` anlamına gelen quer ve `ağaç` anlamına gelen cuez kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. Tür epiteti ardına yazılan kısaltmalar türü yayınlayan bilim insanlarını belirtir. L. kısaltması bilim insanı Carl Linnaeus (1707-1778) için kullanılmıştır; Linnaeus modern taksonominin babası, İsveçli bir botanikçi, doktor ve zoologdur.

Morfoloji


30 m kadar boylanabilen, kışın yaprak döken, odunsu bir türdür. Gövde kabuğu gri veya koyu gri, sığ yarıklı ve parlak geniş çıkıntılı; içte kalan kabuk pembemsi renktedir. Sürgünler kırmızımsı kahverengi, 2-3.5 ( -4.5 ) mm çapta, tüysüz; terminal tomurcuk koyu kırmızımsı kahverengi, yumurta - elipsoid biçimli, 4-7 mm, tüysüz veya uç kısmı bir demet of kırmızımsı tüylüdür. Yaprak sapı 25-50 mm, tüysüz, sıklıkla kırmızıya çalar renktedir; yapraklar yumurtamsı - eliptik veya ters yumurtamsı, 120-200 × 60-120 mm boyutlarda, taban genişçe kamamsı ile hemen hemen kesik arası değişik formlarda, kenarlar 7-11 loblu ve 12-50 kılçıklıdır; loblar dikdörtgenimsi, nadiren uca doğru genişler şekilde, birbirlerinden sığ girintiler ile ayrıktır; girintiler genellikle orta damar mesafesinin yarısına kadar uzanır; lob uçları keskindir; yüzeyler eksenden uzaklaştıkça daha soluk yeşil, sıklıkla dumanlı, küçük yaprakların koltukları hariç tüysüz, eksene doğru mat yeşil, tüysüz, ikincil damarlar her iki yüzde çıkıntılıdır. Meyve iki yılda olgunlaşır; kadeh fincan şeklinde, 5-12 mm yükseklikte ve 18-30 mm genişliktedir, palamutun 1/4-1/3'ünü içine alır, dışta kalan yüzeyleri kısa havlı, içte kalan yüzeyleri açık kahverengi veya kırmızı-kahverengi, tüysüz veya dip kısmında halka şeklinde ince tüylüdür; pullar 4 mm'den daha kısa, sıklıkla koyu kenarlı, küt uçlu ve uç kısmı sıkıca basık; Palamut yumurta biçimli - dikdörtgenimsi arası bir şekilde, 15-30 × 10-21 mm boyutlarda, tüysüz ve palamut izinin çapı 6.5-12.5 mm arasındadır.


listMaplistPiclistThumb

Gözlemler


Quercus rubraBahçeköy / Sarıyer / İstanbul
Ocak 2020 ©Serdar Ölez
Quercus rubraNGBB / İstanbul
Haziran 2020 ©Serdar Ölez
Benzer taxonlar
Türkiye´de doğal yayılan Quercus türleri: Q.aucheri, Q.brantii, Q.cerris, Q.coccifera, Q.dalechampii, Q.frainetto, Q.hartwissiana, Q.ilex, Q.infectoria, Q.ithaburensis, Q.kotschyana, Q.libani, Q.macranthera, Q.petraea, Q.pontica, Q.pubescens, Q.robur, Q.trojana, Q.vulcanica
Gözlem bildirilen diğer Quercus türleri: Q.castaneifolia, Q.glauca, Q.nigra, Q.palustris, Q.suber




Kaynaklar
  1. Quercus rubra in flora of North America @ efloras.org. (n.d.). eFloras.org Home. https://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=1&taxon_id=233501079
  2. NGBB (2022). Bizim Bitkiler. https://bizimbitkiler.org.tr. Erişim tarihi 5Ağu2022 (Türkiye bitkileri listesi, yayılış bilgileri ve Türkçe adları)
  3. Kırsal Çevre (Sürekli). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği. http://www.kirsalcevre.org.tr (Gönüllülerin bölgesel gözlemleri ile yayılış bilgilerinin güncellenmesi)
  4. Lindon, Heather, Gardiner, Lauren, Vorontsova, Maria, & Brady, Abigail. (2020). Gendered Author List International Plant Names Index 2020 (Version 2) [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.3911077 (Tür epitetlerinde kullanılan bilim insanlarının isim kısaltmaları)
  5. IUCN (2022). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2022-1. (Türkiye´deki tehlike altında bulunan türler listesi)