floranatolica

Sarıçalı Dağı / Nallıhan / Ankara - Ekim 2018 © Serdar Ölez

Gözlem bildir

Kasnak meşesi

Fagaceae / Quercus / Quercus vulcanica

Kasnak meşesi (Quercus vulcanica) Kayıngiller (Fagaceae) ailesinden endemik bir türdür. Türkiye'de İç Batı Anadolu, Antalya alt bölgelerinde yayılış göstermektedir. 1300-1800 m yükseklikler arasında; derin ve verimli topraklarda gelişim gösterir.

Quercus vulcanica Türkçede Kasnak meşesi olarak adlandırılır. Bilimsel olarak Quercus vulcanica Boiss. & Heldr. ex Kotschy şeklinde tanımlanır; bu tanım ilk olarak 1860 yılında Eich. Eur. Orient. : t. 18 adlı yayında kullanılmıştır. Quercus Latincede doğrudan `meşe` anlamındadır; muhtemelen Kelt dilinde `iyi` anlamına gelen quer ve `ağaç` anlamına gelen cuez kelimelerinin birleşiminden türetilmiştir. ex kısaltması, bu kısaltmayı takip eden ismin bu türü kabul görür şekilde yayınladığı ancak bunu `ex´ kısaltmasından önce gelen yayıncının kabul görmeyen açıklamalarına dayandırdığını belirtir. Kısaltmalar arasında yer alan & işareti, bu bilim insanlarının bitki hakkındaki makaleyi birlikte yayınladılarını belirtir. Tür epiteti ardına yazılan kısaltmalar türü yayınlayan bilim insanlarını belirtir. Boiss. kısaltması bilim insanı Pierre Edmond Boissier (1810-1885) için kullanılmıştır; Boissier İsviçreli botanikçi, kâşif ve matematikçidir; Türkiye´den ve birçok başka ülkeden ve bölgeden bitki örnekleri toplamıştır; çok sayıda bitki cinsini ilk defa Boissier tanımlamıştır. Heldr. kısaltması bilim insanı Theodor von Heldreich (1822-1902) için kullanılmıştır; Heldreich bir Alman botanikçidir. Bilimsel adlandırmada kullanılan Kotschy kısaltması, türün Carl Georg Theodor Kotschy (1813–1866) tarafından yayınlandığını belirtir; Kotschy Avusturyalı botanikçi ve kaşiftir; araştırmalarında büyük miktarda bitki örneği toplamıştır, ayrıca bazıları bilim dünyası için yeni olan kırk meşe türünü de tanımlamıştır. Kotschy kısaltması bilim insanı Carl Georg Theodor Kotschy (1813-1866) için kullanılmıştır; Kotschy Avusturyalı bir botanikçi ve kaşiftir

Morfoloji

30 m kadar boylanabilen, geniş taçlı, kışın yapraklarını döken, odunsu bir türdür. Gövde ince kabuklu; gençlikte kahverengi-gri, düz; ileri yaşlarda gri renkli, dikine sığ çatlaklıdır; 1,5 metreyi aşkın çap yapabilir. Yapraklar basit, almaşık dizili, 9-18 x 5-10 cm boyutlarda, ters yumurta biçimli, 4-8 çift loplu; üst yüz koyu yeşil, tüysüz ya da az tüylü; alt yüz gri-yeşil veya sarı-yeşil, tüylü; sap 3-9 cm uzunluğunda ve az tüylüdür. Çiçeklenme Ağustos-Eylül ayları arasında; erkek çiçekler açık kahverengi-yeşil renkli, 3-4 cm boyunda sarkık kurullu, hafif tüylü; dişi çiçekler 1.5-2 mm boyunda, sarı-pembe renkli ve tüylüdür. Meyve bir yılda olgunlaşır; kadeh ~ 15 mm çapta, yarım küresel, grimsi - kahverengi; pullar yumurtamsı - mızraksı, yassı, basık, kaba tüylüdür; palamutun yarısı ile 2/3 lük kısmı kadehe gömülüdür.

listMap

Gözlemler

Sarıçalı Dağı / Nallıhan / Ankara
Ekim 2018 ©Serdar Ölez Quercus vulcanica

Atatürk / Ataşehir / İstanbul
Haziran 2015 ©Serdar Ölez

IUCN Kırmızı Liste Kategorisi

DÜŞÜK RİSKLİ / LEAST CONCERN
Bu tür geniş yayılışlıdır ve nüfusu yüksektir. Yakın gelecekte tükenme riski bulunmamaktadır.
Nesli tükenme tehlikesi altında olan türlerin kırmızı listesi Uluslararası Doğal Hayatı ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği tarafından hazırlanmaktadır.

Etkileşim

çok meşe ürünü birbiriden ayırmak oldukça zordur. Kasnak meşesi kadeh pullarının yatık olmasından dolayı sapsız meşeden (Q.petraea), yaprağının uzun saplı olmasından dolayı da Macar meşeşinden (Q.frainetto) ayırt edilebilir.
Benzer taxonlar

Türkiye´de doğal yayılan diğer Quercus türleri: Q.aucheri, Q.brantii, Q.cerris, Q.coccifera, Q.dalechampii, Q.frainetto, Q.hartwissiana, Q.ilex, Q.infectoria, Q.ithaburensis, Q.kotschyana, Q.libani, Q.macranthera, Q.petraea, Q.pontica, Q.pubescens, Q.robur, Q.trojana, Q.vulcanica
Türkiye'de gözlemlenebilecek bazı diğer Quercus türleri: Q.castaneifolia, Q.glauca, Q.nigra, Q.palustris, Q.rubra, Q.suber
Dış bağlantılar

Kaynaklar

Davis, P. H. (1982). Flora of Turkey and the east Aegean islands Vol:7. Edinburgh University Press.
Demirtaş, A. (2019). Ankara'nın ağaç, ağaççık ve çalıları (2nd ed.). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği.
NGBB (2022). Bizim Bitkiler. https://bizimbitkiler.org.tr. Erişim tarihi 5Ağu2022 (Türkiye bitkileri listesi, yayılış bilgileri ve Türkçe adları)
Kırsal Çevre (Sürekli). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği. http://www.kirsalcevre.org.tr (Gönüllülerin bölgesel gözlemleri ile yayılış bilgilerinin güncellenmesi)
Lindon, Heather, Gardiner, Lauren, Vorontsova, Maria, & Brady, Abigail. (2020). Gendered Author List International Plant Names Index 2020 (Version 2) [Data set]. Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.3911077 (Flora tür epitetlerinde kullanılan bilim insanlarının isim kısaltmaları)
IUCN (2022). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2022-1. (Türkiye´deki tehlike altında bulunan türler listesi)

Sayfaya atıf metni: Quercus vulcanica. florꜳnatolica içinde. Erişim tarihi Nisan 18, 2026, Erişim adresi http://floranatolica.com/eukaria/gui/species.php?ID=Quercus-vulcanica
Manifesto: Floranatolica sayfaları amatör bir grup tarafından derlenir hazırlanır; mekânlar, rotalar ve canlılar hakkında genel bilgiler vererek, insanların doğa sevgisi ve onu koruma ve araştırma isteğini arttırmayı hedefler. Floranatolica, bitki gözlemlerini kaydedip organize edebileceğiniz ve diğer gözlemciler ve araştırmacılar ile paylaşabileceğiniz bir platform sağlar. Floranatolica ayrıca gezip gördüğünüz yerlerin parkur, yorum ve gözlemlerini paylaşabileceğiniz bir platformdur. Dileyen herkes Floranatolica'ya gönüllü katkı sağlayabilir. Floranatolica tüm doga yürüyüşçülerini, bitki gözlemcilerini, mantar toplayıcılarını, orman ve park korucularını, ekolojistleri ve doğa tutkunlarını bu amaçla yurttaş bilgin olmaya davet eder; ayrıca tüm bilim insanlarını da gözlemlerini erişilebilir ve sistematik platformlarda paylaşmaya davet eder. Floranatolica biyo-coğrafyamızda tanımlanabilen/keşfedilen tüm verilerin toplumun ortak değeri olduğuna, bu değerin tanınması ve anlaşılması ile onu koruma isteğinin belirgin olarak artacağına inanır. floranatolica.com web sitesi GezenAdam tarafından şekillendirilmiştir; bu sayfalarda yayınlanan içeriklere katkıda bulunmak veya değiştirmemiz gerektiğini düşündüğünüz kısımları bildirmek için bize admin@floranatolica.com adresinden ulaşabilirsiniz. Yasal Uyarı: Bu sayfa Creative Commons Atıf CC-BY-SA 4.0 Uluslararası Lisansı ile yayınlanmaktadır; uygun atıf ve bağlantı vermek kaydı ile bu sayfada yayınlanan görsel ve metinleri her ortam veya formatta kopyalayabilir ve yeniden dağıtabilirsiniz; bu sayfaya atıf yapmak için MLA, CMOS, APA, ASA, MHRA,... kalıplarından yararlanabilirsiniz. Bu sayfada yayınlanan fotoğraf ve metinlerin tüm sorumluluğu paylaşımı yapan editöre aittir. Editör bu fotograf veya metinleri floranatolica.com web sitesinde yayınlayarak, kendi adı ve bu sayfa bağlantısı verilmesi kaydı ile bunların her ortam veya formatta kopyalanabilir ve yeniden dağıtilabilir olmasına izin verdiğini kabul etmektedir. Editör kendisine ait olmayan ve telif hakkı içeren veya T.C. yasalarına uygunsuz paylaşımlar yapamaz. Florꜳnatolica şikayet postası almadığı sürece bu paylaşımları yayında tutar ve içerik sorumluluğunu kabul etmez. Bu paylaşımların içeriği ile ilgili uygunsuz bir durum olduğunu düşünüyorsanız lütfen admin@floranatolica.com adresine bildiriniz. Bildiriminiz en kısa sürede değerlendirilip size bilgi verilecektir. Çerez Politikası ve Aydınlatma Metni: 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu uyarınca, kişisel verileriniz; veri sorumlusu olarak Florꜳnatolica web sitesi tarafından KVKK Aydınlatma Metninde belirtilen kapsamda işlenebilecektir. KVKK Aydınlatma Metninde belirtilen haklarınıza ilişkin taleplerinizi, Veri Sorumlusuna Başvuru Usul ve Esasları Hakkında Tebliğ uyarınca hazırlayarak admin@floranatolica.com eposta adresinden iletebilirsiniz. Reklam Politikası: Bu sayfada yayınlanan reklamlar GoogleAdsense tarafından seçilmekte ve yerleştirilmektedir. Uygunsuz içerikte olduğunu düşündüğünüz reklamları bildiriniz.

Quercus etimolojisi

Kotschy etimolojisi

Morfoloji

Gözlemler

IUCN Kırmızı Liste Kategorisi

Etkileşim