floranatolica
 
Ara Üye girişi DDbtn
-
 
Eğriova Yaylası / Ankara - Haziran 2019 © Serdar Ölez
Lamium albumLamium albumLamium albumLamium albumLamium albumLamium albumphotos
Gözlem bildir
Kovanlık
Lamiaceae / Lamium / Lamium album
mapmapmapmapmapmapmapmapmapmapmapmapmap
Kovanlık (Lamium album) Ballıbabagiller (Lamiaceae) ailesinden bir türdür. Türkiye'de Çatalca-Kocaeli, Güney Marmara, Batı, Orta ve Doğu Karadeniz, Orta Kızılırmak, Yukarı Kızılırmak, Yukarı Fırat, Erzurum-Kars, Yukarı Murat-Van, Hakkari, Dicle alt bölgelerinde doğal yayılış göstermektedir. 990-3100 m yükseklikler arasında; göknar orman altları, meşelikler, taşlık yamaçlar ve su kenarlarında gelişim gösterirler.
Bilimsel olarak Lamium album L. şeklinde tanımlanır; bu tanım ilk olarak 1753 yılında Sp. Pl. : 579 adlı yayında kullanılmıştır.

Lamium etimolojisi

Lamium cins adı Latincede `ağzı açık` anlamına gelen lamia kelimesinden türetilmiştir; cinsin çiçeklerinin şeklini işaret eder.

album etimolojisi

Album tür epiteti, Latince beyaz anlamına gelen albus kelimesinden türetilmiştir; bitkinin karakteristik beyaz renkli çiçeklerine doğrudan işaret eder. Tür epiteti ardına yazılan kısaltmalar türü yayınlayan bilim insanlarını belirtir. L. kısaltması bilim insanı Carl Linnaeus (1707-1778) için kullanılmıştır; Linnaeus modern taksonomi ve ikili adlandırma (binomial nomenklatür) sisteminin temellerini atan İsveçli hekim, botanikçi ve doğa bilimcidir; canlıları morfolojik özelliklerine göre sınıflandırmak için hiyerarşik bir yöntem geliştirerek biyolojik isimlendirme kurallarına standart getirmiştir; 1753 yılında yayımladığı Species Plantarum eseriyle binlerce bitki taksonunu literatüre kazandırarak botanik isimlendirmenin uluslararası başlangıç noktasını oluşturmuş bir bilim insanıdır.

Morfoloji


17-60 cm veya nadiren daha fazla boylanabilen, çok yıllık, otsu bir türdür. Gövdeler dik veya yukarı doğru yükselir şekilde, belirgin dört köşeli, tüysüz veya cılız tüylü, sıklıkla eflatunumsu renklidir ve sitalonlar ile toprak yüzeyinde yayılır. Yapraklar genişçe yumurtamsı, 10-60 x 10-50 mm, küt veya keskin uçlu, kulaksı veya kesik tabanlı, kaba küt dişli veya çift dişli, havlı, cılız tüylü veya neredeyse tüysüz, eser miktarda salgılı tüylüdür; yaprak sapı 10-45 mm boydadır. Çiçeklenme Mayıs-Ağustos ayları arasında; brakte mızraksı-yumurtamsı; çiçek kuruları halka dizilimli; her gövdede 2-8 kurullu; kurullar 8-10 çiçekli; brakteol 1-7 mm; çanak 9-15 mm, dişler 4-8.5 mm, tüp boyuna eşit veya hafifçe daha uzun, kirpikli-sert kıllı; taç beyaz, 20-27 mm, tüp 6.5-16 mm, üst dudak 9-18 mm, tam kenarlı; alt dudak 4.5-10 mm uzunluktadır. Meyve sert kabuklu, 2.8-3.3 x 1.6 mm, koyu kahverengi veya grimsi-kahverengi renktedir.

listMaplistPiclist

Gözlemler


Lamium albumYapraklı / Çankırı
Nisan 2026 ©Ayşe Yılmaz
Lamium albumKozlu / Gümüşhane
Temmuz 2025 ©Serdar Ölez
Lamium albumTorul / Gümüşhane
Temmuz 2025 ©Serdar Ölez
Lamium albumCennet Cehennem Vadisi / Hakkari
Temmuz 2024 ©Serdar Ölez
Lamium albumSarıgül / Pülümür / Tunceli
Haziran 2022 ©Serdar Ölez
Lamium albumEğriova Yaylası / Ankara
Haziran 2019 ©Serdar Ölez
Lamium albumKıbrıs / Mamak / Ankara
SA 2598/2019 ©Serdar Aslan vd.
Benzer taxonlar
Türkiye´de doğal yayılan L. album taksonları: Lamium album subsp. album, Lamium album subsp. crinitum
Türkiye´de doğal yayılan diğer Lamium türleri: L.album, L.amplexicaule, L.eriocephalum, L.galactophyllum, L.galeobdolon, L.garganicum, L.macrodon, L.maculatum, L.moschatum, L.multifidum, L.orientale, L.purpureum, L.tomentosum, L.tschorochense, L.vreemanii
Dış bağlantılar




Kaynaklar
  1. NGBB (2022). Bizim Bitkiler. . Erişim tarihi 5Ağu2022 (Türkiye bitkileri listesi, yayılış bilgileri ve Türkçe adları) Dış bağlantı
  2. Kırsal Çevre (Sürekli). Kırsal Çevre ve Ormancılık Sorunları Araştırma Derneği. (Gönüllülerin bölgesel gözlemleri ile yayılış bilgilerinin güncellenmesi) Dış bağlantı
  3. Lindon, Heather, Gardiner, Lauren, Vorontsova, Maria, & Brady, Abigail. (2020). Gendered Author List International Plant Names Index 2020 (Version 2) [Data set]. Zenodo. (Flora tür epitetlerinde kullanılan bilim insanlarının isim kısaltmaları) Dış bağlantı
  4. IUCN (2022). The IUCN Red List of Threatened Species. Version 2022-1. (Türkiye´deki tehlike altında bulunan türler listesi)